โกรทฮอร์โมนกับการชะลอวัย: ข้อเท็จจริงจากงานวิจัย และความเสี่ยง

โกรทฮอร์โมน (growth hormone, GH) ถูกโฆษณาว่าเป็น "ยาอายุวัฒนะ" ช่วยให้ดูหนุ่มสาว ลดไขมัน เพิ่มกล้าม บทความนี้สรุปว่างานวิจัยพบอะไรจริง ๆ

โกรทฮอร์โมนคืออะไร

• เป็นฮอร์โมนที่ต่อมใต้สมองสร้าง มีบทบาทต่อการเจริญเติบโตและการเผาผลาญ

• ระดับลดลงตามอายุตามธรรมชาติ

• ทางการแพทย์ใช้รักษาภาวะ ขาดโกรทฮอร์โมนที่วินิจฉัยแล้ว และบางโรค โดยแพทย์ต่อมไร้ท่อ

• เป็น ยาที่ต้องใช้ภายใต้การดูแลของแพทย์ ไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ความงาม

งานวิจัยในผู้สูงอายุสุขภาพดี

งานทบทวนอย่างเป็นระบบจากมหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด ตีพิมพ์ใน Annals of Internal Medicine (มกราคม 2007) รวบรวมงานวิจัยแบบสุ่ม 31 ชิ้น ผู้เข้าร่วมรวมกว่า 500 คน ใช้ยาเฉลี่ยประมาณ 6 เดือน พบว่า:

• มวลกล้ามเนื้อ (lean body mass) เพิ่มขึ้นประมาณ 2 กิโลกรัม และ ไขมันลดลงใกล้เคียงกัน

• แต่ ความหนาแน่นกระดูก ไขมันในเลือด และสมรรถภาพการใช้ออกซิเจนสูงสุด ไม่เปลี่ยนแปลง หมายความว่าไม่มีหลักฐานว่าร่างกายฟิตขึ้นจริง

• ไม่มีงานวิจัยใดแสดงว่าช่วยให้อายุยืนขึ้น

ผลข้างเคียงที่พบ

• บวมตามเนื้อเยื่อ

• ปวดและบวมตามข้อ

• กลุ่มอาการพังผืดกดทับเส้นประสาทข้อมือ (carpal tunnel)

• มีแนวโน้ม เกิดเบาหวานหรือภาวะก่อนเบาหวานมากขึ้น

ผู้วิจัยหลักสรุปว่า การใช้โกรทฮอร์โมนเพื่อชะลอวัยในผู้สูงอายุสุขภาพดี อาจได้ประโยชน์น้อยหรือไม่ได้เลย แต่มีโอกาสเกิดผลข้างเคียงที่ร้ายแรง

ข้อควรรู้

• ผลิตภัณฑ์ที่อ้างว่า "กระตุ้นโกรทฮอร์โมน" แบบทานหรือพ่น มักไม่มีหลักฐานรองรับ

• การฉีดฮอร์โมนโดยไม่มีข้อบ่งชี้ อาจรบกวนสมดุลฮอร์โมนอื่นในร่างกาย

• หากสงสัยว่ามีภาวะฮอร์โมนผิดปกติ ควรพบแพทย์ต่อมไร้ท่อเพื่อตรวจวินิจฉัย

สรุป

โกรทฮอร์โมนเปลี่ยนตัวเลของค์ประกอบร่างกายได้เล็กน้อย แต่ ไม่ได้ทำให้แข็งแรงขึ้นหรืออายุยืนขึ้น และมีผลข้างเคียงชัดเจน การดูแลสุขภาพพื้นฐานยังเป็นวิธีที่มีหลักฐานมากที่สุด

บทความนี้มีเพื่อให้ความรู้ทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ และไม่ใช่การโฆษณาขายยา ก่อนใช้ผลิตภัณฑ์หรือยาใด ๆ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

แหล่งอ้างอิง

• Liu H et al. Systematic review: the safety and efficacy of growth hormone in the healthy elderly. Ann Intern Med, 2007 (Stanford news release, EurekAlert)